Oost-Azië rolt rode loper uit voor Brainport nu China zijn glans verliest

Paul van Gerven
Leestijd: 2 minuten

Brainportbedrijven zoeken buiten China naar mogelijkheden om hun productie in Azië uit te breiden, maar de bekoelde relaties tussen Peking en het Westen spelen daarin slechts een bijrol.

De Nederlandse hightechsector is actief op zoek naar productielocaties buiten China. Een geplande zakenreis naar Maleisië, Singapore en Vietnam, georganiseerd door Brainport Industries en de Brabantse Ontwikkelings Maatschappij, maakt deel uit van een ‘bredere langetermijnstrategie om de blootstelling aan China te verminderen’, meldden bronnen aan Reuters. Aan de zakenreis zouden AAE, Bestronics, BKB Precision, HQ Group, KMWE Group, Neways, NTS, Sempro, Sioux Technologies en VDL ETG deelnemen. Dit zijn merendeels leveranciers van ASML.

Reuters suggereert dat China zijn allure voor deze bedrijven heeft verloren nu het rommelt tussen Peking en het Westen. Na ingrijpende exportbeperkingen die de VS in oktober heeft opgelegd, bevestigde de Nederlandse regering onlangs dat zij aanvullende exportcontroles zal opleggen aan ASML, waarschijnlijk met betrekking tot de nieuwste modellen DUV-immersiescanners. Japan doet ook mee, maar heeft nog geen concrete maatregelen bekendgemaakt.

Er zijn inderdaad berichten dat grote Amerikaanse bedrijven, waaronder Apple en zijn belangrijke leverancier Foxconn, hun productie uit China willen verplaatsen. Er speelt hier echter meer dan een afkoeling van de betrekkingen tussen Peking en Washington. China’s keiharde zero-covidbeleid, dat toeleveringsketens lam legde, heeft bedrijven doen realiseren dat zij zich te afhankelijk hebben gemaakt van China. Ook verslechtering van het ondernemingsklimaat wordt vaak genoemd als reden om buiten China activiteiten te ontplooien.

Verfijning

Ook bij Brainportbedrijven spelen deze zaken. De nieuwe exportregels daarentegen spelen waarschijnlijk slechts een ondergeschikte rol in hun overwegingen. Zij worden er niet rechtstreeks door geraakt en de Nederlandse overheid wil, veel meer dan de regering Biden, goede diplomatieke en commerciële betrekkingen met China blijven onderhouden.

Maar vooral heeft Brainport momenteel een veel dringender kwestie op zijn bordje: het in goede banen leiden van de groei voor ASML en andere halfgeleiderklanten. De tournee langs veelbelovende Aziatische locaties is daarom met name ingegeven door de behoefte aan talent en productie-uitbreiding. In heel Azië – niet alleen in China – is goed opgeleid personeel te vinden, zijn de arbeidskosten laag en is grond veel goedkoper dan in de Nederlandse thuisbasis. Daarnaast wil Brainport, in het kielzog van zijn klanten, zijn internationale aanwezigheid uitbreiden. Met een groeiende installed base hebben bedrijven meer behoefte aan reserveonderdelen.

Overigens dateert de belangstelling van Brainport voor de drie Aziatische landen van vóór de geopolitieke spanningen tussen China en het Westen. In Singapore zijn bijvoorbeeld al fabrieken van zowel NTS als VDL ETG gevestigd. KMWE is aanwezig in Maleisië en Sioux opende al in 2012 een kantoor in Vietnam.

Naarmate meer bedrijven buiten China productielocaties opzetten, zullen toeleverketens daar zich verder ontwikkelen en nog interessanter worden voor Nederlandse hightechbedrijven. Alleen in dat opzicht kunnen de ingevoerde exportbeperkingen toch een belangrijke rol gaan spelen bij de expansie van Brainport in Oost-Azië.